Fot. LPhot Jaden Lovelady / UK MOD © Crown copyright 2026
W y d a w c a :
KONTAKT Z NAMI
PCIT TRAMP
Iwaszkiewicza 67/8
70-786 Szczecin
Tel. +48 91 432 08 37
www.wyspy-owcze.pl
www.zewpolnocy.pl
Numer konta:
35 1140 2017 0000 4502 1307 1981
W okolicy miejscowości Vestmanna na Wyspach Owczych od drugiej połowy września do początku października 2026 r. odbywał się farerski etap ćwiczeń Lion Protector 26, prowadzonych pod przewodnictwem Wielkiej Brytanii w ramach Joint Expeditionary Force (JEF). Były to pierwsze lądowe ćwiczenia wojskowe na archipelagu od zakończenia zimnej wojny. Co jeszcze ciekawsze, pierwszy raz od czasów II wojny światowej na farerskiej ziemi pojawili się żołnierze brytyjscy.
W manewrach wzięły udział jednostki specjalne duńskich sił zbrojnych oraz „specjalsi” Royal Navy. Pojawienie się tych ostatnich ma istotny kontekst historyczny. 12 kwietnia 1940 r. – trzy dni po napaści Niemiec na Danię – Brytyjczycy zajęli Wyspy Owcze w ramach operacji "Valentine" (1940–1945). Jej celem było uniemożliwienie przejęcia archipelagu przez Wehrmacht. Kontyngent brytyjski liczył od 5 do 7 tysięcy żołnierzy. W jego skład wchodziły jednostki lądowe, dywizjon lotniczy i baza marynarki wojennej. Brytyjczycy zbudowali sieć łączności radiowej i stanowiska artylerii nadbrzeżnej. Ich pobyt zapisał się w pamięci Farerów jako „przyjazna okupacja”.
"Specjalsi" Royal Navy w akcji (fot. LPhot Jaden Lovelady / Defence Imagery Copyright: UK MOD © Crown copyright 2026 / POPhot Alex Ceolin / Defence Imagery Copyright: UK MOD © Crown copyright 2026)
Tegoroczne, dwutygodniowe szkolenie zorganizowano we współpracy z duńskim Arktisk Kommando z siedzibą w Nuuk na Grenlandii, farerską służbą ratownictwa morskiego VØRN i gminą Vestmanna. W ćwiczeniach wykorzystano także farerski statek rybacki "Gøtunes", który posłużył do sprawdzenia "w boju" niestandardowych scenariuszy, w tym działań antyterrorystycznych.
Duńscy i brytyjscy żołnierze przeprowadzili operacje desantowe, ćwiczyli wspinaczkę w trudnym terenie przy zmiennej pogodzie, dokonywali abordażu z wykorzystaniem szybkich łodzi RIB. W farerskim programie Lion Protector 26 znalazły się także ochrona podmorskich kabli transmisyjnych i infrastruktury energetycznej przed sabotażem, przeciwdziałanie zagrożeniom hybrydowym, przygotowanie do działań wobec jednostek rosyjskiej „floty cieni”, procedury ratownicze i współpraca z lokalnymi służbami cywilnymi.
Abordaż - cel: statek „Gøtunes” (fot. POPhot Alex Ceolin / Defence Imagery Copyright: UK MOD © Crown copyright 2026)
Manewry Lion Protector 26 z udziałem 10 państw zaplanowano od sierpnia do października. Wyspy Owcze odegrały w nich kluczową rolę. Ich położenie między Islandią i Szetlandami czyni archipelag strategicznym obszarem, służącym kontroli szlaków morskich, podmorskiej infrastruktury krytycznej oraz przestrzeni powietrznej.